Yoksulluk ve Sosyal Hizmet
ASHB unvan değişikliği sınavı için sınavda en çok sorulan bilgiler, kısa ve maddeli; sonunda 4 soruluk test.
📌Mutlak yoksulluk
asgari ihtiyaçların karşılanamaması (Rowntree).
- Göreli yoksulluk: medyan eşdeğer gelirin %50-60'ının altı (TÜİK GYKA).
🎯Yoksulluk kültürü
Oscar Lewis.
- Sosyal dışlanma: René Lenoir (Fransa, 1974).
🧩Yapabilirlik yaklaşımı
Amartya Sen;
- İnsani Gelişme Endeksi'nin temeli.
💡Şartlı Nakit Transferi
Şartlı nakit transferi, yoksul ailelere çocukların okula devamı, düzenli sağlık kontrolleri ve aşıların yaptırılması gibi koşullara bağlı olarak yapılan nakit yardımlardır.
- Hem kısa vadede yoksulluğu hafifletmeyi hem de uzun vadede çocukların insan sermayesini güçlendirerek yoksulluğun kuşaktan kuşağa aktarılmasını önlemeyi amaçlar.
- Türkiye'de şartlı eğitim ve şartlı sağlık yardımları bu kapsamda uygulanır.
💡Amartya Sen
Amartya Sen'in yapabilirlik yaklaşımına göre yoksulluk, gelirden çok kişinin değer verdiği şeyleri yapabilme ve olabilme özgürlüklerinden yoksun olmasıdır.
- Bu yaklaşım BM'nin İnsani Gelişme Endeksi'nin kuramsal temelini oluşturmuştur.
💡Ölçüm
Göreli yoksulluk, kişinin ya da hanenin gelirinin toplumun genel refah düzeyine göre belirli bir eşiğin (eşdeğer medyan gelirin %50 veya %60'ı) altında kalmasıdır.
- TÜİK bunu Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması (GYKA) ile ölçer.
- Mutlak yoksulluk ise asgari temel ihtiyaçların (gıda vb.) karşılanamamasıdır.
💡Oscar Lewis
"Yoksulluk kültürü" kavramı Oscar Lewis'e aittir;
- Meksika ve Porto Riko'daki yoksul aileler üzerine yaptığı çalışmalarda geliştirmiştir.
- Amartya Sen ise yoksulluğu "yapabilirlik" (capability) yoksunluğu olarak tanımlar.
🎯Test: kendini dene (4 soru)
Şıkka dokun, hemen görürsün. Yanlış yaptığın sorunun açıklamasını mutlaka oku.
Bu özet bilgilendirme amaçlıdır. memurodak.tr