Aile ile Sosyal Hizmet
ASHB unvan değişikliği sınavı için sınavda en çok sorulan bilgiler, kısa ve maddeli; sonunda 8 soruluk test.
📌Bowen
benlik farklılaşması, üçgenleme, kuşaklararası aktarım.
- Genogram en az üç kuşağı gösterir;
- ekomap aile-çevre ilişkilerini.
🎯Minuchin (yapısal)
alt sistemler, katı/dağınık sınırlar, kuşaklar arası koalisyon;
- hedef ebeveyn alt sistemini güçlendirmek.
🧩Satir iletişim kalıpları
suçlayıcı, yatıştırıcı, aşırı akılcı, ilgisiz;
- hedef tutarlı (uyumlu) iletişim.
📘BM Çocuk Hakları Sözleşmesi m.3
çocuğun üstün yararı.
- Çocuk korumada öncelik aileyi güçlendirme, kurum bakımı son seçenek.
💡Ekokart
Ekokart (eco-map), Ann Hartman tarafından geliştirilmiş, aile ile çevresindeki sistemler arasındaki ilişkilerin niteliğini (güçlü, zayıf, stresli) ve kaynak akışını gösteren bir araçtır.
- Genogram ise en az üç kuşağı kapsayan aile yapısını ve ilişki örüntülerini gösterir.
💡Minuchin
Salvador Minuchin'in yapısal aile terapisi aileyi alt sistemler (eşler, ebeveynler, kardeşler) ve bunlar arasındaki sınırlar üzerinden ele alır.
- Sınırların aşırı katı olması kopukluğa, aşırı geçirgen (iç içe) olması ise aşırı bağımlılığa yol açar.
💡Genogram
Genogram, aile ağacına benzeyen ancak ilişki örüntülerini, tekrarlayan sorunları (bağımlılık, hastalık gibi) ve kuşaklar arası aktarımı da gösteren bir değerlendirme aracıdır.
- McGoldrick ve Gerson standart sembollerini yaygınlaştırmıştır.
💡ÇHS m.3
Sözleşme'nin 3/1 maddesine göre kamusal ya da özel sosyal yardım kuruluşları, mahkemeler, idari makamlar veya yasama organları tarafından yapılan ve çocukları ilgilendiren bütün faaliyetlerde çocuğun yüksek yararı temel düşüncedir.
- Bu ilke 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanununda da temel ilkeler arasındadır.
💡Satir
Satir'e göre stres altında kullanılan işlevsiz iletişim kalıpları şunlardır: suçlayıcı (başkalarını suçlayan), yatıştırıcı (kendini yok sayıp herkesi memnun etmeye çalışan), aşırı akılcı (duyguları yok sayıp yalnızca mantıkla konuşan) ve ilgisiz/alakasız (konuyu dağıtan, stresli durumu görmezden gelen).
- İşlevsel olan ise tutarlı (uyumlu) iletişimdir.
💡Bowen
Bowen'e göre üçgenleşme, ikili ilişkide artan kaygı ve gerginliğin üçüncü bir kişi (çoğunlukla bir çocuk) ilişkiye çekilerek dağıtılmasıdır.
- Benliğin farklılaşması duygusal ve düşünsel işlevleri ayırabilme düzeyi, duygusal kopma aileyle çözülmemiş bağların uzaklaşarak yönetilmesi, çok kuşaklı aktarım ise örüntülerin kuşaklar boyu sürmesidir.
💡Aile ile Sosyal Hizmet – bilgi kartı
Türk çocuk koruma sisteminde (5395 ve 2828 sayılı Kanunlar, ilgili yönetmelikler) öncelik, çocuğun aile ortamında kalmasıdır.
- Önce ailesi yanında sosyal ve ekonomik destekle (SED) desteklenir, bu mümkün değilse akraba ya da koruyucu aile modeli uygulanır.
- Kuruluş bakımı son çaredir.
💡Yapısal Yaklaşım
Minuchin'e göre ebeveyn ile çocuk arasında diğer ebeveyne karşı kurulan ittifak kuşaklar arası koalisyondur.
- Bu durumda ebeveyn alt sisteminin sınırları dağınıklaşmış, çocuk ebeveyn rolüne çekilmiştir.
- Yapısal müdahalenin amacı ebeveyn alt sistemini güçlendirmek, kuşaklar arası sınırları netleştirmek ve çocuğu yaşına uygun kardeş alt sistemine döndürmektir.
🎯Test: kendini dene (8 soru)
Şıkka dokun, hemen görürsün. Yanlış yaptığın sorunun açıklamasını mutlaka oku.
Bu özet bilgilendirme amaçlıdır. memurodak.tr